BOLLUĞUN VE BEREKETİN GECESİ, NARDUGAN

10.12.2025

Nardugan Bayramı, Türk boyları tarafından 21 Aralık'a verilen isimdir. Güneşin doğuşu demektir. 21 Aralık gönenç, bolluk-bereket gibi dileklerin dillendiği birçok coğrafya ve kültürde yer almaktadır.Nardugan Bayramı, Türk boyları tarafından 21 Aralık'a verilen isimdir. Güneşin doğuşu demektir. 21 Aralık gönenç, bolluk-bereket gibi dileklerin dillendiği birçok coğrafya ve kültürde yer almaktadır.21 Aralık'ta gece uzundur. İnanışa göre, zorlukların, olumsuzlukların, kırgınlıkların azalacağı bir gece. Küskünlüklerin ortadan kalkması için nar yenilir. Nar, tüm hastalıkların iyileştiricisidir de. Eğer bu gece nar kırıp yenirse, nar gibi bolluk ve bereketin artacağına inanılır.Tükenen umutları yeniden yaşatmak için, nar taneleri gibi al, al ve yan, yana olunacak. Umutları yeşertmek için, birlikte mücadele edilecek. Bu gece salt nar yemekle sınırlı değil elbette. Türklerin çam süsleme geleneği de vardır. Bu ağaca hayat ağacı denir. Orta Asya ve Sibirya'ya özgü akçam ağacı vardır. Bu akçamlar süslenir, dallarına ve altına hediyeler konululur. Dallar renk, renk bezlerle ve iplerle süslenir, dualar edilir Tanrı'ya...Evler, bahçeler temizlenir. Herkes yıkanır, en güzel giysiler giyilir. Oyunlar oynanır, danslar edilir. Güneşin yeniden doğuşu, coşkulu bir birliktelikle kutlanır.Mitolojilerine göre, kışın çetin günlerinde ortaya çıkan, yoksullara ve çaresizlere yardım eden Ayaz Ata vardır. Türk, Orta Asya ve Altay mitolojilerinde Türkmen, Kırgız, Kazak, Özbek boylarında Soğuk Han ya da Soğuk Ata olarak tanımlanır.Ayaz Ata ve Kar Kız;Özbeklerde Ayoz Bobo,Azerbaycan Türklerinde Şahta Baba, Tatarlarda Kış Babay,Kırgızlarda Ayaz Ata,Kazaklarda Ayaz Ata,Başkurtlarda Kış Baba olarak bilinir.Ayaz Ata'nın yanında Kar Kız adında bir de kızı vardır. Türk inanışına göre, Ülgen iyilik Tanrı'sıdır. Türklerin yılbaşısı 21 Aralık olup, güneşin karanlığı yendiği yeni yılın ilk önemli günüdür. Güneşin dönüşü, süslenen çam ağacının ya da meydana yakılan ateşin etrafında şarkılarla, danslarla, dileklerle, coşkuyla kutlanır.; hep birlikte Tanrı'ya dileklerde bulunulur.Akçam ağacı süslemesi Orta Asya, Sibirya ve Anadolu'da halı, kilim, heybe, yolluk desenlerinde ya da kapı-duvar motiflerinde bulunmaktadır. Çam ağacı betimlemeleri günümüze kadar süregelen bir gelenektir. Çam süslemesi, batı toplumlarına Türklerden geçmiş olup, Hristiyan inanışıyla ilişkili değildir. Motiflerde mavi renk çokça kullanılır; mavi soğuğun, gökyüzünün ve sonsuzluğun simgesidir. Bizler binlerce yıldır dilek ağaçlarına renk, renk bezler ve ipler bağlarız. Yılbaşı çamını da süslemek bu geleneğe dayanmaktadır. Hurafelere inanmayalım ve bu güzel geleneğimizi sürdürelim.Bu gece önceden de söylediğim gibi, çokça nar kırılıp yenilir. Nedeni ise, üzerine kar yağan tohumun çatlaması ve bereketli olması dileğidir. Nar, bereket ve bolluğu temsil eden bir geleneğin yüzyıllardır süren bir parçasıdır. Kuzey yarım kürede en uzun gecenin yaşandığı 21 Aralık'ta nar kırma ritüelleri gerçekleştirilir. Yere atılıp kırılan narlar çokça dağılır ve de uzağa giderse, o eve bolluk-bereket-esenlik geleceğine inanılır. Bu anlamlı gece, ışığın karanlığa galip geldiği bir zaman olarak anılır. Nardugan, Gündoğan demektir. 21 Aralık biten yılın en uzun gecesi olup, bu geceden sonra gündüzlerin yavaş, yavaş uzaması ve gecelerin kısalmasıyla başlar. Bodtum'a bağlı Gündoğan beldesinde geleneksel Nardugan kutlamaları yapılmaktadır. Beldenin meydanında 21 Aralık gecesi büyük bir ateş yakılır, konuklarla birlikte oyunlar oynanır, türküler söylenir.Kötülükleri iyiliklere, mutsuzlukları mutluluğa, nefretleri sevgiye, öfkeyi hoşgörüye, umutsuzlukları yepyeni umutlara dönüştürelim. Nardugan dönence günümüz, Yeni Yılımız Kutlu Olsun...